در معنی اینکہ حیات ملیہ مرکز محسوس میخواہد و مرکز ملت اسلامیہ بیت الحرام است

می گشایم عقدہ از کار حیاتسازمت آگاہ اسرار حیات

Now I will loose for thee the knotted cord that is Life’s riddle, and reveal to thee Life’s mysteries;

چون خیال از خود رمیدن پیشہ اشاز جہت دامن کشیدن پیشہ اش

Its trade, from self to leap swift as a phantom, nimbly to escape, from the constriction of Dimension’s grasp.

در جھان دیر و زود آید چسانوقت او فردا و دی زاید چسان

Then how comes Life into this world of late and soon? How does its instant time give birth to yesterdays and morrows?

گر نظر داری یکے بر خود نگرجز رم پیھم نہ ئی اے بیخبر

Examine yourself, if you have the ability to see; fool, are you anything but constantly asleep?

تا نماید تاب نامشہود خویششعلہ ی او پردہ بند از دود خویش

So, to display its glow invisible Life’s torch contrived a curtain of its smoke;

سیر او را تا سکون بیند نظرموج جویش بستہ آمد در گہر

And that its motion might be seen at peace, its wave was in the gem immobilized.

آتش او دم بخویش اندر کشیدلالہ گردید و ز شاخی بر دمید

Life’s furnace drew its breath, forthwith became a tulip, and burst blooming from the branch.

فکر خام تو گران خیز است و لنگتہمت گل بست بر پرواز رنگ

Thy thought is immature, lame, slow to rise, if thou suppose the mortal flower itself the fleeting colour.

زندگی مرغ نشیمن ساز نیستطایر رنگ است و جز پرواز نیست

Life is not a bird a-building nests; ’tis but a wing of hue and wholly flight;

در قفس واماندہ و آزاد ھمبا نواہا می زند فریاد ہم

Imprisoned in the cage, yet ever free; lamenteth as it sings;

از پرش پرواز شوید دمبدمچارہ ی خود کردہ جوید دمبدم

Washeth each moment from its wing the will to fly, yet ever seeks new stratagems itself devising;

عقدہ ہا خود می زند در کار خویشباز آسان می کند دشوار خویش

Bindeth knot on knot its own affairs, yet with consummate ease resolveth all its problems.

پا بگل گردد حیات تیزگامتا دو بالا گرددش ذوق خرام

Swift-paced Life stands rooted in the mire, that it may feel pulsing a doubled joy to walk abroad.

سازہا خوابیدہ اندر سوز اودوش و فردا زادہ ی امروز او

Anthems unheard lie dormant in its flame; tomorrow, yesterday, the children are of its today.

دمبدم مشکل گر و آسان گذاردمبدم نو آفرین و تازہ کار

Each moment it creates fresh difficulties, passing freely through; thus, instantly its task is ever new.

گرچہ مثل بو سراپایش رم استچون وطن در سینہ ئی گیرد دم است

Though like a sent it is all will to leap, when in the breast it maketh its abode it is a breath.

رشتہ ہای خویش را بر خود تندتکمہ ئے گردد گرہ بر خود زند

Upon itself it spins its threads, becomes a skein, and knots itself.

در گرہ چون دانہ دارد برگ و برچشم بر خود وا کند گردد شجر

The seed, that holdeth knotted in its grain the leaf and fruit, in good time openeth its eyes upon itself, and is a tree;

خلعتی از آب و گل پیدا کنددست و پا و چشم و دل پیدا کند

Creating out of water and of clay a garment it revealeth hand and foot, eye, yea, and heart.

خلوت اندر تن گزیند زندگیانجمن ہا آفریند زندگی

Life chooseth to confine itself within the body’s solitude, and Life createth mighty companies.

ہمچنان آئین میلاد اممزندگی بر مرکزی آید بھم

Such is the law that governeth the birth of nations, life gathereth on a point;

حلقہ را مرکز چو جان در پیکر استخط او در نقطہ ی او مضمر است

Of focus which, related to the ring, is as the spirit hidden in the flesh, the track of the circumference concealed within the centre.

قوم را ربط و نظام از مرکزیروزگارش را دوام از مرکزی

Peoples win their bond and order from a focus,
and that same perpetuates the nation’s sum of days.

راز دار و راز ما بیت الحرمسوز ما ہم ساز ما بیت الحرم

The Sacred House at once our secret is and guardian of our secret,
our heart’s fire and instrument whereon our passion plays.

چون نفس در سینہ او را پروریمجان شیرین است او ما پیکریم

We are a breath nurtured within its breast; the body we, and it the precious soul.

تازہ رو بستان ما از شبنمشمزرع ما آب گیر از زمزمش

Our garden glitters joyous in its dew, our fields are watered from its holy well.

تاب دار از ذرہ ہایش آفتابغوطہ زن اندر فضایش آفتاب

Its dancing motes give lustre to the sun, plunging into its firmanent profound.

دعوی او را دلیل استیم مااز براھین خلیل استیم ما

We are the evidence that supports its claim, witnesses testifying for Abraham.

در جہان ما را بلند آوازہ کردبا حدوث ما قدم شیرازہ کرد

This made our voices loud upon the earth, stitched up with Time our Pre-eternity;

ملت بیضا ز طوفش ہم نفسہمچو صبح آفتاب اندر قفس

In circumambulation of its shrine our pure community draws common breath, dawn’s sun encaged;

از حساب او یکی بسیاریتپختہ از بند یکی خودداریت

By its arithmetic the many count as one, and in that tie of oneness thy self-mastery waxes strong.

تو ز پیوند حریمی زندہ ئیتا طواف او کنی پایندہ ئی

Thou livest by a sanctuary’s bond and shalt endure, so long as though shalt go about the shrine thereof.

در جہان جان امم جمعیت استدر نگر سر حرم جمعیت است

Upon this earth by congregation lives a people’s soul, and congregation is the mystery of Makkah’s power.

عبرتے اے مسلم روشن ضمیراز مآل امت موسی بگیر

Take heed once again, enlightened Muslim, by the tragic fate of Moses’ people;

داد چون آن قوم مرکز را ز دسترشتہ ی جمعیت ملت شکست

Who, when they gave uptheir focus from their grasp, the thread was snapped that bound their congregation each to each.

آنکہ بالید اندر آغوش رسلجزو او دانندہ ی اسرار کل

That nation, nurtured up upon the breast of God’s apostles, and whereof the part was privy to the secrets of the whole;

دہر سیلی بر بنا گوشش کشیدزندگی خون گشت و از چشمش چکید

Suddenly smitten by the hand of Time, poured out its lifeblood in slow agony.

رفت نم از ریشہ ہای تاک اوبید مجنون ہم نروید خاک او

The tendrils of its vine are withered now, nor even any willow weeping grows.

از گل غربت زبان گم کردہ ئیہم نوا ہم آشیان گم کردہ ئی

More from its soil; exile has robbed its tongue of common speech; both nest and birdsong gone;

شمع مرد و نوحہ خوان پروانہ اشمشت خاکم لرزد از افسانہ اش

The candle out; dead the lamenting moth – my poor dust trembles at the history.

اے ز تیغ جور گردون خستہ تناے اسیر التباس و وہم و ظن

O thou, sore wounded by the sword of Fate, prisoner of confusion, doubt, dismay;

پیرہن را جامہ احرام کنصبح پیدا از غبار شام کن

Wrap thee in pilgrim robes; unshroud the dawn of night’s dark dust.

مثل آبا غرق اندر سجدہ شوآنچنان گم شو کہ یکسر سجدہ شو

Plunge, as thy forebears did, into prostration; lose thyself, until thou art entire prostration.

مسلم پیشین نیازی آفریدتا بہ ناز عالم آشوبی رسید

Long ago the Muslim fashioned meek humility, and thence developed a world-shaking pride;

در رہ حق پا بہ نوک خار خستگلستان در گوشہ ی دستار بست

Upon God’s path the thorn-points pierced his feet; he wore a rose-bower in his turban’s fold.