در معنی حریت اسلامیہ و سر حادثۂ کربلا

ہر کہ پیمان با ہوالموجود بستگردنش از بند ہر معبود رست

Whoever maketh compact with the One That is, hath been delivered from the yoke of every idol.

مومن از عشق است و عشق از مومنستعشق را ناممکن ما ممکن است

Unto love belongs the true believer, and Love unto him. Love maketh all things possible to us.

عقل سفاک است و او سفاک ترپاک تر چالاک تر بیباک تر

Reason is ruthless; Love is even more, purer, and nimbler, and more unafraid.

عقل در پیچاک اسباب و عللعشق چوگان باز میدان عمل

Lost in the maze of cause and of effect is Reason;
Love strikes boldly in the field of Action.

عشق صید از زور بازو افکندعقل مکار است و دامی میزند

Crafty Reason sets a snare; Love overthrows the prey with strong right arm.

عقل را سرمایہ از بیم و شک استعشق را عزم و یقین لاینفک است

Reason is rich in fear and doubt; but Love has firm resolve, faith indissoluble.

آن کند تعمیر تا ویران کنداین کند ویران کہ آبادان کند

Reason constructs, to make a wilderness; Love lays wide waste, to build all up anew.

عقل چون باد است ارزان در جہانعشق کمیاب و بہای او گران

Reason is cheap, and plentiful as air; Love is most scarce to find, and of great price.

عقل محکم از اساس چون و چندعشق عریان از لباس چون و چند

Reason stands firm upon phenomena, but Love is naked of material robes.

عقل می گوید کہ خود را پیش کنعشق گوید امتحان خویش کن

Reason says, ‘Thrust thyself into the fore’, Love answers ‘Try thy heart, and prove thyself.’

عقل با غیر آشنا از اکتسابعشق از فضل است و با خود در حساب

Reason by acquisition is informed of other;
Love is born of inward grace and makes account with self.

عقل گوید شاد شو آباد شوعشق گوید بندہ شو آزاد شو

Reason declares, ‘Be happy and be prosperous’;
Love replies, ‘Become a servant, that thou mayest be free.’

عشق را آرام جان حریت استناقہ اش را ساربان حریت است

Freedom brings full contentment to Love’s soul, Freedom, the driver of Love’s riding-beast.

آن شنیدستی کہ ہنگام نبردعشق با عقل ہوس پرور چہ کرد

Hast thou not heard what things in time of war, Love wrought with lustful Reason?

آن امام عاشقان پور بتولسرو آزادی ز بستان رسول

I would speak of that great leader of all men who love truly the Lord, that uprightcypress-tree of the Apostle’s garden, Ali’s son;

اللہ اللہ بای بسم اللہ پدرمعنی ذبح عظیم آمد پسر

Whose father led the sacrificial feast that he might prove a mighty offering;

بہر آن شہزادہ ی خیر المللدوش ختم المرسلین نعم الجمل

And for that prince of the best race of men the Last of the Apostles gave his back to ride upon, a camel passing fair.

سرخ رو عشق غیور از خون اوشوخی این مصرع از مضمون او

Crimsoned his blood the cheek of jealous Love (Which theme adorns my verse in beauty bold)

در میان امت ان کیوان جنابہمچو حرف قل ہو اللہ در کتاب

Who is sublime in our community as Say, the Lord is God exalts the Book.

موسی و فرعون و شبیر و یزیداین دو قوت از حیات آید پدید

Moses and Pharaoh, Shabbir and Yazid –from Life spring these conflicting potencies;

زندہ حق از قوت شبیری استباطل آخر داغ حسرت میری است

Truth lives in Shabbir’s strength; Untruth is that fierce, final anguish of regretful death.

چون خلافت رشتہ از قرآن گسیختحریت را زہر اندر کام ریخت

And when the Caliphate first snapped its thread from the Quran, in Freedom’s throat was poured a fatal poison;

خاست آن سر جلوہ ی خیرالاممچون سحاب قبلہ باران در قدم

Like a rain-charged cloud the effulgence of the best of peoples rose out of the West;

بر زمین کربلا بارید و رفتلالہ در ویرانہ ہا کارید و رفت

To spill on Kerbala, and in that soil, that desert was before, sowed, as he died, a field of tulip-blood.

تا قیامت قطع استبداد کردموج خون او چمن ایجاد کرد

There, till the Resurrection, tyranny was evermore cut off; a garden fair immortalizes where his lifeblood surged.

بہر حق در خاک و خون غلتیدہ استپس بنای لاالہ گردیدہ است

For Truth alone his blood dripped to the dust, wherefore he has become the edifice of faith in God’s pure Unity.

مدعایش سلطنت بودی اگرخود نکردی با چنین سامان سفر

Indeed had his ambition been for earthly rule, not so provisioned would he have set forth on his last journey;

دشمنان چون ریگ صحرا لاتعددوستان او بہ یزدان ہم عدد

Having enemies innumerable as the desert sands, equal his friends in number to God’s Name.

سر ابراہیم و اسمعیل بودیعنی آن اجمال را تفصیل بود

The mystery that was epitomized in Abraham and Ishmael through his life and death stood forth at last in full revealed.

عزم او چون کوہساران استوارپایدار و تند سیر و کامگار

Firm as a mountain-chain was his resolve, impetuous, unwavering to its goal.

تیغ بہر عزت دین است و بسمقصد او حفظ آئین است و بس

The Sword is for the glory of the Faith and is unsheathed but to defend the Law.

ماسوی اللہ را مسلمان بندہ نیستپیش فرعونی سرش افکندہ نیست

The Muslim, servant unto God alone, before no Pharaoh casteth down his head.

خون او تفسیر این اسرار کردملت خوابیدہ را بیدار کرد

His blood interpreted these mysteries, and waked our slumbering community.

تیغ لا چون از میان بیرون کشیداز رگ ارباب باطل خون کشید

He drew the sword there is none other god and shed the blood of them that served the lie;

نقش الا اللہ بر صحرا نوشتسطر عنوان نجات ما نوشت

Inscribing in the wilderness save God he wrote for all to read the exordium of our salvation.

رمز قرآن از حسین آموختیمز آتش او شعلہ ہا اندوختیم

From Husain we learned the riddle of the Book, and at his flame kindled our torches.

شوکت شام و فر بغداد رفتسطوت غرناطہ ہم از یاد رفت

Vanished now from ken Damascus might, the splendour of Baghdad, Granada’s majesty, all lost to mind;

تار ما از زخمہ اش لرزان ہنوزتازہ از تکبیر او ایمان ہنوز

Yet still the strings he smote within our soul vibrate, still ever new our faith abides in his Allahu Akbar;

اے صبا اے پیک دور افتادگاناشک ما بر خاک پاک او رسان

Gentle breeze, thou messenger of them that are afar, bear these my tears to lave his holy dust.